Lijnenspel in Galerie Oosthem

De combinatie van krijttekeningen en linosneden van Beatrice Kluivers en abstracte beelden van Rini van Dam is verrassend. De verschillen springen in het oog en maken het spannend. De overeenkomsten - vooral te vinden in de rondingen en beweging die elk kunstwerk herbergt - zorgen voor harmonie. De nieuwe expositie van deze twee vakvrouwen in Galerie Oosthem is een bezoek meer dan waard.
Bij het beeldhouwen draait het om hakken. ‘Mensen willen mijn beelden altijd aanraken: voelen hoe glad de steen is en hoe scherp de lijnen zijn. Dat is prachtig om te zien. Het is ook bijzonder dat je van harde steen zulke vormen kunt maken en dat je een beeld een zekere zachtheid kunt meegeven.’ Aldus Rini van Dam uit Sneek. Als kind al wilde zij al beeldhouwen. Sinds twintig jaar is het haar belangrijkste bezigheid. ‘Ik kan er niet meer mee stoppen!’
Onrustige faseRini maakt altijd eerst een ontwerp. ‘Dat is een onrustige fase. Ik lig er letterlijk wakker van en moet soms vechten om door te zetten. Maar als het idee er is en ik tevreden ben met het model, kan ik heel ontspannen aan de slag met het beeld zelf en me concentreren op de techniek. En dat is moeilijk genoeg.’
Eerst gaat Rini op zoek naar de juiste steen in de juiste kleur. Daarop zet zij de omtrek van het beeld uit. En dan begint het handwerk, want er komt geen machine aan te pas. Zij is met één beeld een paar honderd uur bezig.
‘Ik wil hakken, dat vind ik heerlijk. Eerst hak ik de overtollige stukken van de steen af en daarna hak ik steeds meer naar binnen in een poging om het beeld uit de steen te krijgen. Daarna begint het vijlen, eerst met een grove en daarna met een fijnere vijl. Alle hobbels en bobbels moeten eruit en de lijnen moeten scherp zijn.’ Daarna schuurt Rini het beeld zeven keer met steeds fijner wordende diamantschuursponzen, wordt het gepolijst en in de was gezet.
Ten slotte moet er nog een sokkel worden uitgezocht. ‘Dat is niet gemakkelijk want de sokkel moet qua materiaal, vorm en hoogte goed bij het beeld passen. Het moet een mooi geheel vormen!’ Haar beelden vallen op door de vaart die erin zit. ‘De scherp afgewerkte lijnen geven het beeld dynamiek mee.’
In Oosthem staan nieuwe en oudere beelden, met titels als Roerloos, Geborgenheid, Houvast en Cruciaal. ‘Pas als een beeld af is, kan ik het een titel geven want dan wordt duidelijk waaraan ik heb gewerkt en hoe goed dat beeld past bij mijn gevoel uit die periode.’

Gevoelig voor de omgeving.‘Het vlakke land in Noordoost-Friesland en het waddengebied inspireren me enorm. Ik heb die omgeving per fiets leren kennen en veel grote krijttekeningen gemaakt van de Waddenzee en verscholen dorpjes, in alle seizoenen.’
Sinds zes jaar woont Beatrice Kluivers in Dokkum. Zij werkt dagelijks in haar atelier, heel gedisciplineerd. Zij werkt niet met een vooropgezet plan. ‘Ik laat het gebeuren en het ontstaat. Soms combineer ik krijt met een verfsoort. Dan begin ik vaak met een klodder en werk dat uit.’
Haar onderwerpen verschuiven. ‘Op een bepaald moment voel ik me leeg, en moet ik mezelf ertoe zetten om op iets anders over te gaan. Na een periode van landschappen volgde er een van mensen in allerlei situaties. In de file, in een treincoupé, tijdens een verkeersongeluk. Allemaal gebaseerd op beelden die in mijn hoofd zitten.’
Op dit moment staan bloemen centraal in het werk van Beatrice. ‘De ene keer koop ik bloemen, de andere keer knip ik bloemen en takken uit een berm of plantsoen. Soms maak ik er een boeket van, een andere keer leg ik ze op tafel.’
Beatrice maakt niet alleen krijttekeningen, maar ook linosneden. ‘Dat betekent dat je spiegelbeeldig werkt. Ik teken eerst een voorstelling met zwart krijt op het linoleum. Daarna ga ik gutsen: ik haal alles weg wat wit moet blijven. Wat blijft staan raakt de inkt van de wals. Het afgelopen jaar heb ik zwart-wit linosneden gemaakt van bloemstillevens. Als ik in kleur werk, dan moet ik of voor elke kleur een aparte plaat maken en die moeten exact op elkaar passen, of je gebruikt een plaat en werkt van licht naar donker. Je dekt steeds al het andere af of je gutst de kleur die gedrukt is, weg.’
Voor het drukken van de linosneden gaat Beatrice maandelijks naar Kampen. Ze drukt tegenwoordig maximaal vijf exemplaren per lino. Beatrice legt de lat hoog: ‘Ik ben pas tevreden als ik zie dat het goed is. Als een kunstwerk mijn schriftuur heeft. Zo’n eigen stempel heb je nog niet als je net van de kunstacademie komt. Dat moet groeien en daar moet je hard voor werken.’ In Oosthem laat Beatrice werk zien van de afgelopen twee jaar. Zowel met landschappen en mensen als met bloemen.
Praktische informatie

LIJNENSPEL Beelden van Rini van Dam en krijttekeningen en linosneden van Beatrice Kluivers. 31 oktober tot en met 18 december 2010

De tentoonstelling is te bezoeken op donderdag, vrijdag en zaterdag van 11 – 17 uur en volgens afspraak. Galerie Oosthem  Hernepaed 4  8618 NN Oosthem